Koneczny F. - Dzieje Polski opowiedziane dla młodzieży

Feliks Koneczr# T /P • 7 ^brLithÄ s / \ &|«»3Pa^‘ 8 H k - •moioj pffilw^soKve opowiedziane día ndodzieży - pdf za darmo

26 downloads 50267 Views 14MB Size

Story Transcript


Feliks Koneczr# T /P • 7 ^ b rL ith Ä s /

\ &|«»3Pa^‘

8H k-

•moioj pffilw^soKve

opowiedziane día ndodzieży

jÈlIÎSââofm

Wt&TU¿ Jiannafai

ÔKroctK>/

freMdCc

Spis treści; 5

Wstęp,

Część pierwsza Polska sama I. Czasy pogańskie............ ...................................... 8 Wspólnota rodowa. - Las głównym żywicielem. - Czy poga­ nin jest bliźnim. - O Kraku, Popielach i Piastach. - Święci apos­ tołowie słowiańscy, Cyryl i Metody. - Wiślica kolebką chrześ­ cijaństwa w Polsce.

II. Mieszko I i Bolesław Wielki.............................. 13 Trucicielska uczta niemiecka. - Chrzest i podróż konna chrzes­ tnej matki narodu polskiego. Biała Knegini i Sygryda. - Pukiel włosów z Poznania do Rzymu. - Trzydzieści mil błota. - Jak krótko trwała dawniej młodość. - Bolesław Wielki, Otto III, papież Sylwester II i św. Wojciech. - Pielgrzymka cesarska do Gniezna. - Głos św. Brunona. - Pokój w Budziszynie. - Złota Brama w Kijowie. - Dwa poselstwa do dwóch cesarzy. - Pier­ wsza korona polska.

III. Upadek i wznowienie państwa.........................24 Nauka tylko wśród duchowieństwa. - O jednolitość państwa. - Zalety i wady Mieszka II. - Wojna domowa i trzy dzielnice. - Dlaczego bez Piastów nie mogło być państw a polskiego. Najazd czeski. - Masław mazowiecki. - Kazimierz Odnowiciel, z mnicha król. - Bolesław Śmiały, wojewoda Sieciech a Wła­ dysław Herman. - Zabicie św. Stanisława.

IV. Doba dzielnicowa.............................................. 31 O Bolesławie Krzywoustym, który wygrał 45 bitew, i o kłopo­ tach z zawistnym bratem. - Żywa tarcza z dzieci polskich w Głogowie. - Zwycięski pochód na Połabie i na wyspę świętą. - Testament Krzywoustego. - Wielkie księstwo krakowskie. -

Władysław II wygnany, a Połabie stracone na zawsze. - Syno­ wie Bolesława Krzywoustego. - Dwóch Mieszków: Stary i Kulawy. - Część ziemi krakowskiej przyłączona do śląska. Kazimierz Sprawiedliwy i Kadłubek. - Śląscy książęta na Wawelu. - Bracia Dobrzyńscy i niemieccy Krzyżacy. - Mord w Gąsawie. - Najazdy tatarskie. - Głowa wielkiego księcia obnoszona na dzidzie. - Jak Niemcy mogli zdobywać Polskę naw et bez oręża. - Gburowie, kmiecie i szlachta. - Bolesław Wstydliwy. - Dzielnic 16. - Zasługi duchowieństwa. - Opis książki i szkoły owych czasów. - Święci patronowie polscy. Jak Bolesław Pobożny wychowywał Przemysława wielkopol­ skiego. - Leszek Czarny i Henryk Probus. - Podział pracy pomiędzy dwóch książąt.

V. Władysław Niezłomny........................................ 51 W małym ciele wielki duch. - Co znaczy bogactwo w spra­ wach publicznych. - Najazdy litewskie. - Koronacja Przemys­ ława, a zbrodnia Brandenburczyków. - Wacław czeski. - Pa­ pież Bonifacy VIII. - „Chytrzy nieprzyjaciele Chrystusa". Rzeź Gdańska. - Uczta pod Tczewem i 12 szubienic pod Świeciem. - Bunty miast. - Koronacja Władysława Niezłomnego. Dzielność jego małżonki. - Posag Aldony Litwinki. - Jak moż­ na wygrać bitwę, a przegrać wojnę: zwycięstwo pod Płowcami a utrata Kujaw. - Utrata pięciu ziem. - Dlaczego nie mogliśmy dać rady Krzyżakom?

VI. Kazimierz Wielki i jego następca..................... 63 Jak król ten zastał Polskę drewnianą a zostawił murowaną. O zamku z 350 komnatami. - Pokój kaliski i odzyskanie dwóch ziem bez dobycia miecza. - Książę mazowiecki na Rusi Czer­ wonej. - Jak królewicz węgierski wymusił sobie następstwo tronu polskiego. - Odzyskanie ziemi Lachów. - Olgierd i Kiejstut. - Pięciu królów i dziesięciu książąt panujących w Kra­ kowie. - Własność ziemska, a służba wojskowa. - Jak król poradził sobie z Krakowem. - Jak wielu kmieci przeszło do szlachty. - Sprawa śląska rozstrzygnięta na ślubnym kobiercu, wikła się ze sprawą płocką. - Uniwersytet Krakowski. - Prawa polskie po raz pierwszy spisane, czyli statut wiślicki. - Ojciec

Węgier, a ojczym Polski. - Skąd obraz cudowny częstochow­ ski?

VII. O mii Wawelu...... ........................................... 78 Dziecięcy ślub „na przyszłość". - Ustępstwo Ziemowita dla dobra Polski. - Poganin kandydatem do tronu. - Wilhelm a Jagiełło. - Uroczystości przedweselne. - Unia krewska. - Le­ genda o cudownej figurze na Wawelu. - Chrzest, koronacja i ślub W ładysława Jagiełły. - Losy kanonika Trąby. - Chrzest Litwy. - Odzyskanie ziemi Lachów. - Zapis królowej Jadwigi na uniwersytet. - Pierwsze próby piśmiennictwa polskiego. Papież ojcem chrzestnym. - Powrót orlęcia. - Potrzeba kanoni­ zacji lilii Wawelu.

Część druga Polska w uniach I. Grunwald i Wiłkomierz....................................... 94 Jak rozszerzyły się sprawy polskie. - Jagiełło i Witold. - Dla­ czego minęło lat 24, zanim się zabrano do Krzyżaków. Najstarszy projekt rozbiorów Polski, i czemu nie był niebez­ pieczny. - Przygotowania wielkiej wojny od Pragi do Smo­ leńska. - Ocalenie Pskowa od Krzyżaków. - Walne bitwy pod Grunwaldem i Koronowem. - Najsilniejsza twierdza w Euro­ pie. - Jak cesarz Zygm unt Luksemburczyk najpierw wojował z Jagiełłą, a potem pożyczał od niego pieniędzy. - Zastaw Spiszą. - Sobór w Konstancji i Paweł Brudzewski, a Niemiec Falkenberg. - Hus i husytyzm. - Unia horodelska. - Bunt Świdrygiełły. - Lud wiejski pod Nakłem. - Wojna „z całą nacją niemiecką". - Równouprawnienie schizmy. - Pod Wiłkomierzem drugi Grunwald.

II. Od morza do morza.......................................... 108 Panowanie Władysława Warneńczyka a rządy kardynała Oleś­ nickiego. - Korony czeska i węgierska do wyboru. - Księstwa siewierskie i oświęcimskie odzyskane. - Zwycięska bitwa z Turkami pod Warną, obrócona wniwecz śmiercią króla. Samozwańcy. - Panowanie Kazimierza Jagiellończyka. - Mat­

ka Jagiellonów. - Św. Jan Kapistran. - N ad Morze Czarne czy nad Bałtyk? - Związek Jaszczurczy. - Wojna trzynastoletnia i pokój toruński. - Sejmiki i sejmy. - Królewicz Władysław królem czeskim. - Św. Kazimierz królewicz. - Ściąganie dziel­ nic. - Panowanie Jana Olbrachta i Aleksandra.

III. Czasy zygmuntowskie..................................... 123 Nie wystarcza wnukom, co starczyło dziadom. - O wolności handlu w Polsce. - Gospodarstwo folwarczne. - Rozkwit uni­ w ersytetu i nauk. - Ośmiu świętych i błogosławionych. Najstarsze pieśni polskie/ - Napływ Żydów. - Jak Zygmunta Starego wychwalano na Śląsku. - Pierwsza wojna polsko-moskiewska. - Zmowy cesarza Maksymiliana przeciw Polsce. Kongres wiedeński. - Wojna turecka a sekularyzacja Prus. Pod Obertynem. - Wcielenie Mazowsza. - Dwóch królów równocześnie. - Wpływy włoskie i królowa Bona. - Barbara Radziwiłłówna i stateczność Zygmunta Augusta. - Stanisław Hozjusz. - Odczepne Hohenzollernom. - Unia lubelska. Iwan Groźny w Inflantach.-Księstwo kurlandzkie. - W Rewlu Polacy na grodzie, a Szwedzi w mieście. - Sumy neapolitańskie. - Andrzej Frycz Modrzewski. - O piśmiennictwie i języ­ kach polskim, ruskim i letuwskim. - Testament Zygmunta Augusta. - Dwa bezkrólewia.

IV. U szczytu potęgi............................................... 143 Panowanie Stefana Batorego. - „Burmistrz gdański na króla". - Piechota wybraniecka i wojsko kozackie. - Droga do Kons­ tantynopola przez Moskwę. - Wojny moskiewskie. - Possevino. - Ciotuchna Anna i szwedzki siostrzeniec Zyzio. - Try­ bunały. - Uniwersytet Wileński. - Arcyksiążę dwa lata w niewoli. - Wielki Zamoyski. - Panowanie Zygmunta III Wazy. - Sejm inkwizycyjny. - Unia brzeska. - Borys Godunow. Karol Sudermański. - Dymitr Samozwaniec. - Pod Kircholmem. - Rokosz. - Żółkiewski w Moskwie. - Królewicz Wła­ dysław carem. - Rozszerzenie granic rozejmem dywilińskim. - Zgon Żółkiewskiego pod Cecorą. - Śmierć Chodkiewicza pod Chocimiem. - Upadek handlu. - Panowanie Władysława IV Wazy. - Za co basza turecki uduszony. - Pokój polanowski

i długi rozejm szwedzki. - Flota polska. - Ulubieniec poetów. - Forteczka Kudak. - Plan zdobycia Krymu. - Pretendentka do carogrodzkiego tronu polską królową. - O powiększenie re­ gestru kozackiego, a m ożnowładztwo ukraińskie. - Podej­ rzenia na króla. - Kanclerz Ossoliński.

V. Potop..................................................................169 Bohdan Chmielnicki i jego przymierze z chanem krymskim. - Patriarcha carogrodzki w zmowie z sułtanem. - Chmielnic­ ki chce być księciem panującym. - Śmierć Władysława IV. Panowanie Jana Kazimierza Wazy. - Cztery wojny kozackie, wojna szwedzka, moskiewska, najazd Rakoczego, zdrada księ­ cia pruskiego i dwie wojny tureckie. - Kozacy poddają się na przem ian Polsce, Moskwie i Turcji. - Jak nie zdały się na nic ani ugoda Zborowska, ani hadziacka. - Hieronim Radziejow­ ski. - „Wielki elektor". - Znowu plan rozbioru Polski. - Karol Gustaw „protektorem korony polskiej". - Częstochowski „kur­ nik". - Jerzy Lubomirski i Stefan Czarniecki. - Uszczuplenie granic i utrata zwierzchnictwa nad Prusami. - Początki Jana Sobieskiego. - Siciński za życia i po śmierci. - Janusz i Bogus­ ław Radziwiłłowie. - Król wobec reform. - Rokosz Lubomir­ skiego. - Abdykacja. - Król Michał Wiśniowiecki.

VI. Jan III Sobieski.......... .................................... 190 Sławna wyprawa na czambuły tatarskie. - Dziękczynne nabo­ żeństwa w całej Europie z powodu zwycięstwa chocimskiego. - Koronacja aż po zwycięstwie. - Pacowie litewscy. - Miesz­ czanin Chrzanowski i jego żona. - Jak Polska nie chciała zma­ wiać się z Turkiem na Moskwę. - Niedoszłe plany odzyskania Prus Książęcych. - Odsiecz Wiednia. - Listy do Marysieńki. - Niewdzięczność cesarza. - Wylew Dniestru przeszkadza odzyskaniu Podola. - Dwa zawody nad Dunajem od sojusz­ ników. - Szlachta ruska polszczy się. - Rozszerzenie unii brze­ skiej. - Dlaczego nie wybrano Jakuba Sobieskiego.

VII. Czasy saskie.................................................... 205 K andydatura francuska a saska. - Król zdrajcą. - Panowania Augusta II i Augusta III Sasów. - Konszachty z Hohenzoller­

nami. - Królestwo Pruskie. - Wojna północna. - Plany roz­ biorów. - Los Sobieskich. - Stanisław Leszczyński, król-filozof. - Klęska Szwedów i powrót Sasa. - Redukcja wojska i sejm niemy. - Wojna sukcesyjna polska. - Szkoła w Luneville. Szkoły pijarskie ks. Konarskiego. - Jak urosły Rosja i Prusy. - Państwo bez polityki zagranicznej. - Czartoryscy na czele...

Life Enjoy

When life gives you a hundred reasons to cry, show life that you have a thousand reasons to smile

Get in touch

Social

© Copyright 2016 - 2019 AZPDF.PL - All rights reserved.